Sistit Nedir?

Sistit Nedir?

Sistit, mesane (idrar torbası) mukozasının inflamasyonudur. En sık neden bakteriyel enfeksiyon olup alt üriner sistem enfeksiyonları (AÜSE) spektrumunda yer alır.

---

1️⃣ En Sık Neden

 

 

Etken	Açıklama
E. coli	Bağırsak florasından üretraya geçiş, ardından mesaneye kolonizasyon

 

 

---

2️⃣ Risk Faktörleri

• Kadın cinsiyet (kısa üretra)

• Cinsel aktivite

• Menopoz sonrası östrojen azalması

• İdrarı uzun süre tutma

• Kateter kullanımı

• Diyabet

• Bağışıklık zayıflığı

---

3️⃣ Belirtiler

 

 

Semptom	Mekanizma
Sık idrara çıkma (pollaküri)	Mesane irritasyonu
İdrar yaparken yanma (dizüri)	Mukozal inflamasyon
Acil idrar hissi	Detrüsor uyarılması
Bulanık/kötü kokulu idrar	Piyüri-bakteriüri
Alt karın ağrısı	Mesane duvarı ödemi
Hafif ateş	Lokal enfeksiyon

 

 

Not: Yüksek ateş + bel ağrısı → piyelonefrit düşünülür.

---

4️⃣ Sistit Türleri

 

 

Tür	Özellik
Akut bakteriyel sistit	En sık form
Kronik sistit	Tekrarlayan
İnterstisyel sistit	Enfeksiyonsuz kronik ağrı
Radyasyon/kimyasal sistit	Tedavi/irritan sonrası

 

 

---

5️⃣ Tanı

• Tam idrar tahlili → lökosit, nitrit

• İdrar kültürü → etken + antibiyogram

• Komplike vakada USG / BT

---

6️⃣ Tedavi

 

 

Yöntem	Amaç
Antibiyotik	Enfeksiyon eradikasyonu
Bol sıvı	Bakteri yükünü azaltma
Analjezikler	Semptom kontrolü

 

 

---

7️⃣ Korunma

• İdrarı tutmamak

• Cinsel ilişki sonrası idrar yapmak

• Yeterli sıvı almak

• Hijyen kuralları

---

Acil Başvuru Gerektiren Durumlar

• 38°C üstü ateş

• Yan ağrısı

• Bulantı-kusma

• Gebelikte enfeksiyon

---

 

Özet: Sistit genellikle tedavi edilebilir, ancak tekrarlayan olgularda altta yatan neden araştırılmalıdır.

 

 

1️⃣ Sistit ile Böbrek Enfeksiyonu (Piyelonefrit) Farkı

 

 

Özellik	Sistit (Alt İYE)	Piyelonefrit (Üst İYE)
Tutulum yeri	Mesane	Böbrek parankimi
Ateş	Yok ya da hafif	Yüksek ateş (≥38°C)
Bel / yan ağrısı	Yok	Bel–yan (flank) ağrısı
Genel durum	Genelde iyi	Halsizlik, titreme
Bulantı–kusma	Nadir	Sık
Sepsis riski	Düşük	Yüksek
Tedavi	Ağızdan antibiyotik	Bazen hastane yatışı

 

 

Önemli klinik ayrım: Ateş + bel ağrısı varsa üst üriner sistem tutulumu düşünülür.

---

2️⃣ Tekrarlayan Sistit Nedenleri

Yılda ≥3 atak veya 6 ayda ≥2 atak.

A) Anatomik Faktörler

• Kısa üretra (kadın)

• İdrar yolu taşları

• Mesane boşalamaması (rezidü idrar)

• Vezikoüreteral reflü

B) Fonksiyonel

• İdrarı uzun tutma

• Yetersiz sıvı alımı

• Kabızlık

C) Hormonal

• Menopoz → östrojen azalması → vajinal flora değişimi

D) Davranışsal

• Cinsel ilişki sonrası idrar yapmamak

• Diyafram/spermisit kullanımı

E) Sistemik Hastalıklar

• Diyabet

• Bağışıklık baskılanması

F) Tıbbi Girişimler

• Kateter

• Ürolojik işlemler

---

3️⃣ İdrar Yolu Anatomisi (Klinik Açıdan)

Akış yönü:

Böbrek → Üreter → Mesane → Üretra

 

 

Yapı	Klinik Önemi
Böbrek	Filtrasyon, enfeksiyon olursa ağır tablo
Üreter	Taşlar burada ağrı yapar
Mesane	Sistit burada oluşur
Üretra	Bakteriler genelde buradan girer

 

 

Kadınlarda risk neden yüksek?
Üretra kısa + anüs yakın → E. coli geçişi kolay

---

Ne Zaman Tehlikeli?

• Ateş + bel ağrısı

• Erkek hastada sistit

• Gebelikte enfeksiyon

• Çocuklarda İYE

• 65 yaş üstü + sistemik belirtiler