Parkinson Belirtileri Nelerdir? (2)

Parkinson hastalığı, nigrostriatal dopaminerjik nöron kaybına bağlı gelişen, ilerleyici bir nörodejeneratif hareket bozukluğudur. Klinik tablo motor ve non-motor bulguların kombinasyonundan oluşur.

🧠 Motor Belirtiler (Kardinal Semptomlar)

Tanıda temel olan 4 ana bulgu:

1) Bradikinezi (olmazsa olmaz bulgu)

• Hareketlerde belirgin yavaşlama

• Yüz mimiklerinin azalması (mask face)

• Yazının küçülmesi (mikrografi)

• Düğme ilikleme, ayakkabı bağlama zorlaşır

2) İstirahat Tremoru

• En tipik: “para sayar” tarzda el titremesi

• Hareketle azalır, stresle artar

• Genellikle tek tarafta başlar

3) Rijidite (Kas Sertliği)

• Pasif harekette direnç

• “Dişli çark” fenomeni

4) Postüral İnstabilite

• Denge kaybı

• Küçük adımlarla yürüme

• Öne eğik duruş

• Dönüşlerde zorlanma

🚶‍♂️ Yürüme ve Duruş Değişiklikleri

• Ayak sürüyerek yürüme

• Kol salınımının azalması

• Donma atakları (freezing)

• Ani hızlanarak yürüme (festination)

🗣️ Konuşma ve Yutma

• Ses kısılması (hipofoni)

• Monoton konuşma

• Yutma güçlüğü (aspirasyon riski)

🧠 Non-Motor (Erken Dönemde Görülebilir)

Bunlar bazen motor belirtilerden yıllar önce başlar:

Nöropsikiyatrik

• Depresyon

• Anksiyete

• Apati

• Hafıza ve dikkat sorunları

• İleri evrede demans

Otonomik

• Kabızlık

• Ortostatik hipotansiyon

• Terleme bozuklukları

• İdrar problemleri

• Cinsel disfonksiyon

Duyusal

• Koku kaybı (anosmi) – erken bulgu

• Omuz ve boyun ağrıları

Uyku

• REM uyku davranış bozukluğu (rüyaları hareketle yaşama)

• Gündüz aşırı uyku hali

📌 Hastalığın Başlangıç Özelliği

Parkinson tipik olarak asimetrik başlar (önce tek taraf).

🚨 Ne Zaman Şüphelenmeli?

Aşağıdakiler birlikte varsa nöroloji değerlendirmesi gerekir:

• Tek taraflı titreme

• Hareketlerde yavaşlama

• Kol salınımının kaybı

• Koku kaybı + kabızlık öyküsü

❗ Önemli Ayırıcı Nokta

Her titreme Parkinson değildir.

• Esansiyel tremor hareketle artar

• Parkinson tremoru istirahatte belirgindir

Özet

Parkinson; sadece titreme hastalığı değildir. Hareket yavaşlığı, kas sertliği ve denge bozukluğu ile birlikte çok sayıda otonom ve psikiyatrik belirti içerir.