Osteoartrit (Kireçlenme) Nedir?

Osteoartrit (Kireçlenme) Nedir?

Osteoartrit (Kireçlenme) Nedir?

Osteoartrit (OA), eklem kıkırdağının ilerleyici dejenerasyonu ve buna eşlik eden subkondral kemik değişiklikleri, osteofit oluşumu ve düşük dereceli inflamasyon ile karakterize en yaygın kronik eklem hastalığıdır. Halk arasında “kireçlenme” denir ancak temel sorun kalsiyum birikimi değil, kıkırdak dokunun yıpranmasıdır.

Hangi Eklemleri Etkiler?

En sık yük taşıyan ve yoğun kullanılan eklemler:

  • Diz

  • Kalça

  • Omurga (bel ve boyun)

  • El parmak eklemleri (DIP, PIP, başparmak kök eklemi)

Patofizyoloji (Nasıl Gelişir?)

  1. Kıkırdak matriksi bozulur (kollajen ve proteoglikan kaybı)

  2. Eklem yüzeyi pürüzlenir ve incelir

  3. Kemik uçları kalınlaşır (subkondral skleroz)

  4. Kenarlarda kemik çıkıntıları oluşur (osteofit)

  5. Sinovyumda hafif inflamasyon gelişebilir

Sonuç: Ağrı + hareket kısıtlılığı.

Belirtiler

 

 

Belirti

Özellik

Eklem ağrısı

Hareketle artar, istirahatle azalır (ileri evrede sürekli olabilir)

Tutukluk

Sabah < 30 dakika sürer

Hareket kısıtlılığı

Eklem açıklığı azalır

Krepitasyon

Hareket sırasında sürtünme sesi

Şişlik

Kemik büyümeleri nedeniyle

 

 

Risk Faktörleri

 

 

Faktör

Etki

Yaş

En güçlü faktör

Obezite

Diz ve kalça yükünü artırır

Eklem travması

Spor yaralanmaları

Tekrarlayan zorlanma

Mesleki kullanım

Genetik yatkınlık

El OA’da belirgin

Kas zayıflığı

Eklem stabilitesi azalır

 

 

Tanı

  • Klinik muayene

  • Röntgen bulguları:

    • Eklem aralığı daralması

    • Osteofitler

    • Subkondral skleroz

    • Kistler

MR erken dönemde kıkırdak hasarını gösterebilir.

Tedavi Yaklaşımı

OA tamamen geri döndürülemez ancak ilerleme yavaşlatılabilir.

Temel Tedavi

  • Kilo kontrolü

  • Düzenli egzersiz (kas güçlendirme)

  • Fizik tedavi

İlaçlar

  • Parasetamol

  • NSAİİ

  • Topikal kremler

  • Eklem içi kortikosteroid enjeksiyonları

İleri Evre

  • Protez cerrahisi (diz/kalça)

Osteoartrit vs Romatoid Artrit

 

 

Özellik

Osteoartrit

Romatoid Artrit

Neden

Mekanik aşınma

Otoimmün

Sabah tutukluğu

Kısa

Uzun (>1 saat)

Simetri

Değişken

Simetrik

Sistemik belirtiler

Yok

Var olabilir

 

 

Özet

Osteoartrit:

Yaşa bağlı kıkırdak aşınması + kemik değişiklikleri → ağrı ve hareket kısıtlılığı

Erken dönemde yaşam tarzı değişiklikleri en etkili yaklaşımdır.

Etiketler: Osteoartrit (Kireçlenme) Nedir?
Şubat 05, 2026
Listeye dön
cultureSettings.RegionId: 0 cultureSettings.LanguageCode: TR